Home / Solucan Gübresi / Solucan Gübresi Nasıl Üretilir?

Solucan Gübresi Nasıl Üretilir?

Solucan Gübresi Nasıl Üretilir?

Solucan gübresi üretim tesisi kurmak isteyen, fakat bütçesi sınırlı olduğu için bir türlü cesaret edemeyen girişimciler için hazırlanmıştır. Şimdi, en düşük bütçe ile solucan gübresi nasıl üretilir açıklayalım.

Solucan Gübresi Üretim Tesisi Kurulumu (Örnek Proje)

İhtiyacımız olan malzeme listesi;

—10.000 adet kırmızı Kaliforniya solucanı

Fiyatı: 1.000 TL (adet fiyatımız kargo dahil 0.10 TL)

— 1 adet, 1 tonluk IBC su tankı (üstünü kesip solucanlar içine bırakılacak, sayfanın altına doğru resimle gösterdim)

Fiyatı: 100-150 TL

— 3 aylık solucan maması, 540 kg =  fiyatı 75-100 TL

Eğer düz hesap olarak düşünürsek 10.000 solucan ile başlayacağımız solucan gübresi üretim projesi, 1.500 TL yatırım gerektiriyor.

Eğer büyük baş hayvan besliyorsanız solucan maması maliyetiniz sıfırdır. Büyük baş hayvan gübresini nasıl fermente edip kırmızı Kaliforniya solucanları için kompost hazırlayacağınızı sayfanın altında açıkladım.

Amacımız bir yıl içinde solucan sayısını 16 katına çıkartıp işi solucan gübresi üretim tesisi kuracak kadar ilerletmek. Ben bu örnek projeyi, 10.000 solucan ile başladığımız varsayımı üzerine kuruyorum. Eğer siz daha hızlı ilerlemek istiyorsanız bu sayıyı katlayarak süreci hızlandırabilir ve maliyeti tekrar hesaplayabilirsiniz.

Şimdi, 12 aylık süreçte projenin nasıl bir şekil alacağına bir göz atalım;

Kırmızı Kaliforniya solucanları doğru beslenip nem ve ısı gibi değerler uygun düzeyde tutulduğu sürece, yılın dört mevsimi hız kesmeden üremeye devam ederler. Eğer besleme, ısı ve nem açısından her şey yolunda ise, 1 yılda 16 kat çoğalırlar.

Bizim elimizdeki canlılar safkan kızıl Kaliforniya olduğuna göre, eğer ortalama şartları sağlayabilirsek 1 yılda sayılarını 160 bin adet yapabiliriz.

Şimdi hesaplayalım;

Başlangıç:

10.000 adet solucan

1 adet su tankı

540 kg mama (kompost) (3 aylık)

Üç ay sonra elimizde olanlar:

20.000 adet solucan

270 kg solucan humusu

Solucan sayımız 20.000 oldu ve 1 adet su tankı daha lazım. Artık iki tane üretim tankımız var. Ayrıca önümüzdeki üç ay için 1080 kg mama lazım.

Elde ettiğiniz solucan humusunu toptan olarak büyük vermikompost üreticilerine satabilirsiniz. Buna karşılık solucanlar için mama ve ihtiyaç duyacağınız yeni su tankını satın alabilirsiniz. Bu süreç sürekli böyle devam eder ve bu minik canlılar kendi masraflarınızı karşılar.

Normalde elde edilen solucan humusu, 2-3 ay kendi haline dinlenmeye bırakılır. Bu süre dolduktan sonra humus, tarım alanlarında kullanılabilir solucan gübresine dönüşür. Solucan gübresi üretim tesisi kurana kadar masrafları karşılamak için elde ettiğiniz solucan humusunu toptan satmak mantıklıdır.

Altı ay sonra elimizde olanlar:

40.000 adet solucan

540 kg solucan humusu

Şimdi 2 tane su tankı ve sonraki 3 ay için 2.160 kg mama lazım. Dört adet solucan besleme kasamız oldu.

Dokuz ay sonra:

80.000 adet solucan

1080 kg solucan humusu

4 adet su tankı daha satın almamız lazım. 4320 kg mama gerekli. Sekiz adet solucan gübresi üretim kasamız oldu.

Bir yıl geçti:

160.000 adet safkan kırmızı Kaliforniya solucanımız var.

Elimizde 2160 kg kadar solucan humusu var.

Artık bu saatten sonra su tankları bize yetmeyecektir. Artık üretimi en azından ayaklı kasalara taşımak gerek.

Eğer biraz bütçeniz varsa tam otomasyon sistemine geçmeseniz bile, ayaklı kasalarda üretime geçmeniz lazım. Eğer hiç sermayeniz yoksa yine çözümü var.

60.000 adet solucan tanesi 10 kuruştan 6.000 TL yapar.

2.160 kg solucan humusunu 1.500 TL’ye satabilirsiniz. Ham kıvamda olduğu için fiyat bu kadar düşüktür.

İlk yaptığınız 1.500 TL yatırımdan sonra elde ettiğiniz solucan humusunu satarak üretim masraflarını karşıladınız. Sadece 1.500 TL yatırım dışında hiç masraf yapmadan 1 yılda elinize 7.500 TL sermaye ve 100.000 adet solucan geçti.

7.500 TL ile rahatlıkla ihtiyacınız olan ayaklı üretim kasalarını, hatta daha fazlasını satın alabilirsiniz. Sonraki 1 yıl içinde elde edeceğiniz solucan gübresini elden çıkartırsanız, sıfır masraf ile solucan sayınız 1 milyon 600 bin olur. Bu süreçten sonra artık şirket kurup solucan gübresini kendiniz paketler ve satarsınız.

Yok, ben bu kadar beklemek istemiyorum diyorsanız;  ilk yılın sonunda 100 bin solucan ile üretim tesisi kurabilirsiniz. 100 bin solucan size aylık 900 kg solucan humusu üretir.

Solucan humusu olgunlaşma sürecinde ciddi nem kaybedeceği için 3/2 aranında kilo kaybı yaşanır.

Bu durumda 100 bin adet kaliforniya solucanı 1 ayda 300 kg satışa hazır solucan gübresi üretir.

Her üç ayda bir solucan sayısı ve üretim kapasitesi ikiye katlanır.

Şimdi solucan gübresi üretim sürecini açıklayalım;

 

1 tonluk IBC su tankı

Ölçüler:

(u – g – y) 1.200 mm x 1.000 mm x 1.160 mm

Kaplayacağı alan: 1.20 cm kare

Nereden alınır?

Bunları genelde ambalaj veya plastik fabrikaları ya da hurda plastik işi yapanlardan temin edebilirsiniz. Plastik fabrikası derken üretimini yapan işletmeden bahsetmiyorum. Bizim amacımız ikinci el satın almak. Ambalaj fabrikaları bu tanklar içinde genelde etil asetat gibi uçucu kimyasal satın alırlar ve boşalınca hurda fiyatına satarlar. Satın altıktan sonra içini bol suyla iyice durulayın ki, kimyasal kalıntısı kalmasın.

Tankın üst tarafını dış kafese zarar vermeden düzgün bir biçimde kesiyoruz. Tank kafesin içinde kalacak, çünkü yerden yeksek olması gerekiyor. Kışın soğuk havalarda beton zemine temas etmesi ısı kaybına yol açar. Aynı şekilde yazın kompost sıcaklığını düşürmek için alttan hava sirkülasyonu olması lazım. Bunların bazıları kafessiz ve tahta palet üzerine monte edilmiş oluyor. Onlarda işinizi görecektir. Eğer tankın altında yerle teması kesecek olan bir şey yoksa üretim yapacağınız alana 2-3 tane paralel kalas koyarak yerle bağlantısını kesin.

Kırmızı Kaliforniya solucanı nereden alınır?

Bizden Kırmızı Kaliforniya solucanı satın aldığınızda zaten size 15 gün yetecek kadar mama ile birlikte gönderiyoruz. Aynen size geldikleri gibi mama ile birlikte solucanları besleme tankına bırakın. Ticari üretimde solucanlar için yatak hazırlamaya gerek yoktur.

Solucanları tankın içine bıraktıktan sonra üzerine 3-4 cm kadar mama ile ilave edin. Solucanlara asla yukarıdan baskı uygulamayın. Mamayı sakin bir şekilde, kabarık olacak biçimde güzelce yayın.

1 metre karelik alana 10-30 bin solucan bırakılması öneriliyor.

Bizim alanımız 1,20 metre kare olduğuna göre 10.000 solucan uygundur.

Kırmızı Kaliforniya solucanları nasıl beslenir?

Biraz araştırma yaparsanız çevrenizde separetörden geçmiş ahır gübresi satışı yapan büyük baş hayvan çiftlikleri bulabilirsiniz.

Eğer seperatörden geçmiş hayvan gübresi kullanırsanız daha verimli ve kaliteli solucan gübresi üretirsiniz. Fakat böyle bir şansınız yoksa, tabi ki doğal yollarla fermente ettiğiniz taze hayvan gübresini kompost hazırlamak için kullanabilirsiniz.

Solucanları beslemek için nasıl kompost  hazırlanır?

Kullanılacak hammadde; taze büyük baş hayvan gübresidir.

Kompost yapımına uygun materyaller;

Çimen, ot

Ağaç yaprakları

Mısır sapı, yaprakları, koçan yaprakları veya öğütülmüş koçan

Buğday, arpa veya yulaf samanı

Talaş, kağıt, karton parçaları (kuşe kağıt olmaz),

Yonca

Fındık, fıstık, ay çekirdeği veya ceviz kabukları (öğütülmüş)

Pamuk işleyen fabrikaların bitkisel kalıntıları

Ay çiçeği işleyen fabrikaların atıkları

Çay posası

Yumurta kabukları

Pancar yaprakları

Mutfak atıkları (sebze, meyve kalıntıları veya kabukları)

Bunlara daha pek çok örnek vermek mümkündür. Kısaca içerisinde, tuz, asit veya herhangi bir kimyasal olmayan bitkisel atıklar kompost yapımında işinize yarayacaktır. Bunların kuru katı olanları kahverengi sınıfına, taze olanları yeşil sınıfına giriyor. Besin değeri yüksek bir kompost hazırlamak için sadece yeşil değil kahverengi materyal de kullanmak gerekiyor.

Örnek;

Malzemeler

100 kg taze sığır dışkısı; beton zemin üzerine dökmeniz veya dökeceğiniz alana naylon sermemiz gerekir.  Böylece topraktan farklı cins solucanların veya zararlı böcek ve bakterilerin kompost içine karışması engellenir.

70 kg çay posası; herhangi bir kahvehane bir ayda yaklaşık olarak 150 kg çay posasını çöpe atar. Bu ülkede kahvehane olmayan bir bölge olması zaten imkansız olduğuna göre, çay posası besin değeri yüksek ve ulaşılması en kolay bitkisel atıktır.

Çevrenizde bulunan 3 tane kahvehaneye 2’şer tane büyük boy çöp kovası bırakın ve zaten çöpe atacakları çay posasını biriktirmelerini rica edin. 3 günde bir en az 50 kg çay posası elde etmiş olursunuz.

10 kg anız atığı veya çimen; kırsal kesimde ikamet eden biri için ulaşılması en kolay bitkisel atıklardan biridir. Bunun yerine ince talaş, kuru yemiş kabukları, ağaç yaprakları veya herhangi bir kahverengi bitkisel atık kullanabilirsiniz. Bu atıklar çok iri olursa sıkıntı yaratabilir. Bu yüzden parçalanmış olmaları gerekiyor.

Yumurta kabuğu; çevrenizde pasta börek satan tüm işletmeler her gün yüzlerce yumurta kabuğunu çöpe atıyor. Rica ederseniz emin olun çöpe atmak yerine sizin için bir kenarda toplayacaklardır. Bunları ufak parçalar haline gelene kadar ezin. Yumurta kabukları hem solucanların sağlığı hem de kompost kalitesi açısında önemlidir, ancak kullanmak şart değildir.

Bunların dışında yukarıda yazdığım veya unuttuğum bitkisel atıklardan elinizde ne varsa kompost içine dahil edebilirsiniz.

100 kg sığır dışkısı, 70 kg çay posası, 10 kg saman ve yumurta kabuklarını iyice karıştırın ve uzun bir yığın yapın. Şimdi, sinek ve böceklerden korumak için üzerini naylon branda ile örtün. Hava alması için belli bölgelerde delikler açın.

Kompost, mevsim koşullarına göre 40-90 gün arasında fermente olur. Bu süre içinde 4-7 günde bir karıştırılması gerekir. Fermente olduğunu anlamanın en kolay yolu, az bir miktar alıp solucanlara vermektir. Eğer saldırıyorlarsa işlem tamam demektir. Bu karışım ile elde edeceğiniz 180 kg kompost (mama) 10 bin adet solucana 1 ay yetecektir. Kompost %80 nemli olduğu için aslında büyük bir kısmı sudur.

Kompost uzun bir yığın halinde olursa karıştırması daha kolay olur. Yapacağınız her karıştırma işleminde nem oranını kontrol edin. Eğer kuru ise karıştırırken aynı zamanda biraz nemlendirin. Karışımdan bir tutam avucunuza alın ve sıkın, eğer su çıkıyor ama damlamıyorsa nem oranı iyi demektir.

Ortalama 40-90 gün içinde kompost hazır duruma gelir. Zaten koyulaşan renginden bunu anlarsınız. Tamam, bu artık hazır deyip doğrudan bol kepçe vermeyin. Önce çok az bir miktar verin ki sorun olup olmadığını solucanlara zarar vermeden anlama şansınız olsun. Merak etmeyin solucanlar 1 gün aç kaldılar diye ölmezler. Hatta solucan gübresi üreticileri bazı dönemler kısa süreliğine solucanları aç bırakarak altta bıraktıkları mamayı tüketmelerini sağlarlar. Bunlar zamanla tecrübe ederek öğreneceğiniz konular. Kompost=mama. Aynı şeylerdir. Kompost miktarı solucan sayınıza göre 1-3 ay yetecek kadar yapılması uygundur.

Hazırlanan kompost solucanlara nasıl verilir?

Solucanlara verdiğiniz mama miktarı en fazla 10 cm olmalıdır. En ideal besleme şekli 7 cm, yani ortalama 4 parmaktır. Hazırladığınız mamayı sakin bir şekilde solucan besleme kasalarına ilave edin ve baskı uygulamadan kabarık kalmasını sağlayacak şekilde yüzeye yayın.

Solucanlar mamayı tükettikçe taze besine ulaşmak için sürekli yüzeye doğru hareket ederler ve yüzeye yakın olan 10-15 cm’lik alanda yaşarlar. Besleme tankının içindeki nem oranı %80 olmalıdır. Tankın içinden bir miktar kompost alın ve avucunuzda sıkın, su çıkıyor ama damlamıyorsa  uygundur.

Solucan gübresi üretiminde hasat nasıl yapılır?

Sabit kasalarda yapılan üretimde en ideal hasat şekli delikli meyve kasaları kullanmaktır. Üretim kasaları tamamen solucan gübresi ile dolduktan sonra meyve kasalarını mama ile doldurun ve en üste bırakın. Solucanlar bir süre sonra kasaların içinde toplanacak ve onları yeni üretim tankına alacaksınız. Bundan sonraki süreç buraya kadar anlattıklarımızın tekrarıdır.

Aşırı sıcak ve soğuk havalarda ne tür önlemler alınabilir?

Solucanların yaşam alanındaki sıcaklık, yani kompost içindeki sıcaklık 15-25 derece olmalıdır. Eğer kompost sıcaklığı ortalama olarak bu dengede tutulursa sürekli üremeye ve gübre üretmeye devam ederler. Aşırı sıcaklarda kapalı alanda yeterli hava sirkülasyonu sağlanırsa kompost sıcaklığı 28 dereceyi aşmaz. Üretim yapacağınız alanda karşılıklı kapı yada pencere olması bu sirkülasyonu sağlayacaktır.

Kış aylarında tankın etrafını izole etmeniz gerekebilir. Bunun için kullanabileceğiniz pek çok izolasyon malzemesi var. Bunları alamıyor olsanız bile eski battaniye ve üzerine naylon branda ile tankın yanlarını sarmanız yeterli.

Ayrıca aşırı soğuklarda içeriye bir adet ampul sarkıtabilirsiniz. Solucanlar zaten yüzeye yakın yaşadıkları için ampulün verdiği ısı onları ısıtacaktır. Su tankından kestiğiniz kısmı tekrar yerine koyun ve tankın kapağını açarak ampulü sarkıtın. Ampul içeri aldıktan sonra kablonun kenarlarını izale edin. Tabi ki oksijen girmesi için bir miktar aralık kalması gerekiyor.

Klasik ampul aşırı ışık verecek ve solucanları rahatsız edecektir. Bunun yerine 15-20 TL karşılığında seramik ısıtıcı ampul almanız gerekiyor. Bunlar daha çok tavuk çiftlikleri ve seralarda kullanılıyor. Aynı enerjiyi tüketiyor ama normal ampulden 3 kat daha fazla ısı veriyor. 50 W seramik ısıtıcı ampul bir üretim tankını rahatlıkla ısıtır.

About admin

Check Also

Solucan gübresi üretimi için KOSGEB hibe desteği

Solucan gübresi üretimi için KOSGEB hibe desteği

Solucan gübresi üretiminde en çok merak edilen konulardan birisi de Kosgeb hibe desteği olup olmadığı sorusudur. Evet, …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir